Nowy gatunek na Józefowie

Tym razem warto podsumować obserwacje botaniczne w ulubionym siedlisku Józefowa. Rok 2025 przyniósł nowy gatunek. Choć obszar szuwaru to niecały hektar powierzchni można zawsze dostrzec nowe gatunki, które się tam sukcesywnie pojawiają. Taką rośliną jest siedmiopalecznik. Rośnie w północnej części na skraju siedliska. Tylko jedna bylina! Najbliższe siedlisko gdzie występuje w większej ilości to ponad kilometr na północny wschód. Prawdopodobnie nasiona tej rośliny zostały przeniesione przez kaczki (epizoochoria) i trafiły na podatny grunt.

Siedmiopalecznik błotny, kwiatostan obupłciowy (Comarum palustre)

Siedmiopalecznik błotny, pęd kwiatostanowy (Comarum palustre)

  

Siedmiopalecznik błotny, liść dłoniasto złożony (Comarum palustre)

Siedmiopalecznik błotny, pokrój kwitnącej rośliny (Comarum palustre)

Chmiel, pnącze dwupienne

 W zachodzącym słońcu Józefowa ciekawie prezentują się szyszkokształne żeńskie owocostany rośliny, która należy do rodziny konopiowatych. Wykorzystuje się jej szyszki jako dodatek smakowy przy produkcji piwa. Młode pędy w okresie wiosennym można zrywać i po obróbce termicznej możemy je spożywać jako namiastkę frytek.  Chmiel (Humulus lupulus), bo o nim mowa, jest rośliną, która zajmuje coraz więcej nowych stanowisk. Jest też uprawiana na plantacjach nazywanych chmielnikami.

Chmiel (Humulus lupulus) pnącze na olszy

Chmiel (Humulus lupulus) pędy z szyszkami

Chmiel (Humulus lupulus) z szyszkami chmielowymi 

Chmiel (Humulus lupulus) i jego charakterystyczny niepodzielny, szorstki liść

Równianka Podlaska 2025

 W tym roku postanowiliśmy wykonać bukiet kwiatów i ziół na święto Matki Boskiej Zielnej z roślin zebranych w pobliżu drogi polnej w Łubnikach. Udało się zebrać 16 gatunków. Pomimo ogromnej suszy wiele roślin pięknie kwitnie i owocuje. Tradycja nadal jest podtrzymywana i na porannej mszy było sporo bukietów, choć już raczej symbolicznych. 

Bukiet ziół i kwiatów

Bukiet ziół i kwiatów

Równianka to na Podlasiu bukiet ziół i kwiatów 

Wykaz ziół i kwiatów

1.Żyto zwyczajne (Secale cereale)

2.Owies zwyczajny (Avena sativa)

3.Winorośl właściwa typowa (Vitis vinifera)

4.Leszczyna pospolita (Corylus avellana)

5.Kalina koralowa (Viburnum opulus)

6.Lnica pospolita (Linaria vulgaris)

7.Krwawnik pospolity (Achillea millefolium)

8.Dziurawiec zwyczajny (Hypericum perforatum)

9.Marchew zwyczajna (Daucus carota)

10.Jastrzębiec baldaszkowaty (Hieracium umbellatum)

11.Nawłoć pospolita (Solidago virgaurea)

12.Szczaw ogrodowy (Rumex rugosus)

13.Sadziec konopiasty (Eupatorium cannabinum)

14.Chaber łąkowy (Centaurea jacea)

15.Mięta kosmata (Mentha x villosa)

16.Wrotycz pospolity (Tanacetum vulgare)

Rośliny miododajne

 Jest kilka dwuletnich roślin oraz bylin wieloletnich, które w dość suchym siedlisku naszej posesji z sukcesem zasiedliły ją i rosną tam od kilku lat. W okresie lata cieszą się ogromnym powodzeniem wśród owadów. W nocy rozkwitają wiesiołki, wcześnie rano dziewanny a ostatni oblot przed zachodem słońca owady kończą na żmijowcu. Z miododajnych drzew rośnie tam 4 gatunki lip, które kwitną sukcesywnie, a jako ostatnia zakwita lipa drobnolistna. Lipa amerykańska pochodzi z nieistniejącego już drzewa, które posadził Ignacy Krasicki w swoim parku w Dubiecku. Zaokulizowałem siewkę lipy drobnolistnej śpiącym oczkiem lipy amerykańskiej i w ten sposób nadałem drugie życie historycznemu drzewu.

Dziewanna wielkokwiatowa (Verbascum densiflorum) z trzmielem ziemnym (Bombus terrestris)

Lipa amerykańska (Tilia americana) z latolistkiem cytrynkiem (Gonepteryx rhanmni)

Chaber bławatek (Centaurea cyanus) z pszczołą miodną (Apis mellifera) 

Rudbekia naga (Rudbeckia laciniata) z pszczołą miodną (Apis mellifera)

Popłoch pospolity (Onopordum acanthium) z z pszczołą miodną (Apis mellifera)

Chaber driakiewnik (Centaurea scabiosa) z trzmielem ziemnym (Bombus terrestris)

Szczeć pospolita (Dipsacus sylvestris) z bzygiem prążkowanym (Episyrphus balteatus)

Babka średnia

Wbrew pozorom nie jest to gatunek tak częsty, jak mogłoby się wydawać. Występuje na Pogórzu, na południowych skłonach w rzadkich siedliskach łąk umiarkowanie wilgotnych. Nie osiąga tam imponujących rozmiarów, a liście są zazwyczaj przylegające do ziemi i krótkoogonkowe. Kłos kwitnie od dołu przez wiele dni i daje pożytek owadom. Jednak wyjątek potwierdza regułę. Na naszej posesji, właściwie przy samym tarasie i to od strony północnej, od kilku już lat rośnie babka o okazałych rozmiarach! Wysokość najwyższego kwiatostanu - 98 cm, długość największego liścia - 44 cm, 34 pędy kwiatostanowe oraz 42 liście. Jak na babkę średnią to okazała roślina!

Babka średnia (Plantago media) 98 cm wysokości

Babka średnia (Plantago media)

Babka średnia (Plantago media) 42 liście w rozecie

Babka średnia (Plantago media) 34 pędy owoconośne

Babka średnia (Plantago media) pokrój kwitnącego kłosa

Wianki na oktawę Bożego Ciała

To już kolejny temat dotyczący pięknej tradycji wicia wianków, a następnie święcenia w oktawę Bożego Ciała. Tym razem, jak to ujęli uczestnicy procesji, wianek został uwity "na bogato". Wszystkie rośliny zostały zebrane z okolicy Józefowa. Najciekawszym okazem jest zawciąg pospolity, który zakwitł dość późno a można go było zebrać z murawy napiaskowej.

Skład gatunkowy patrząc od góry:

Chaber bławatek Centaurea cyanus

Zawciąg pospolity Armeria maritima

Komonica zwyczajna Lotus corniculatus

Wyka kosmata Vicia villosa

Maruna bezwonna Matricaria perforata

Koniczyna łąkowa Trifolium pratense

Brodawnik zwyczajny Leontodon hispidus

 

Bukiet z 7 wianków

Bukiet z 7 wianków

 

Storczyki z Szuszalewa

 Opóźniona wiosna oraz dramatyczny brak opadów przesunął kwitnienie storczyków na koniec czerwca.  Górny basen Biebrzy jest zdecydowanie najciekawszy i najbardziej urozmaicony przyrodniczo w całym biegu rzeki. I tym razem nie zawiódł ludzi, którzy potrafią dostrzec urok tego miejsca. Spotkać tam można nie tylko botaników, ale i miłośników ptaków którzy potrafią przyjechać nawet z Warszawy, aby sfotografować świergotka łąkowego. Nie kwitną jeszcze najpospolitsze storczyki, czyli kruszczyki błotne ale, poza nimi pozostałe storczyki są już w komplecie. 

Lipiennik Loesela (Liparis loeseli) forma generatywna

Lipiennik Loesela (Liparis loeseli) forma wegetatywna

Listera jajowata (Listera ovata) 

Kukułka krwista typowa (Dactylorhiza incarnata) forma generatywna wraz zeszłorocznymi pędami

Kukułka krwista typowa (Dactylorhiza incarnata) kwiatostan

Typowe siedlisko występowania storczyków

 z kwitnącym ostrożeniem łąkowym oraz pępawą błotną